• Przystępujemy do rozpatrzenia punktu 31. porządku dziennego: Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Ordy nacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw

    (druk nr 3462)

    Głos zabierze sekretarz stanu w Ministerstwie Finansów pan Janusz Cichoń w celu przedstawienia uzasadnienia projektu ustawy.

  • Szanowny Panie Marszałku! Panie i Panowie Posłowie! Ustawa Ordynacja podatkowa to akt prawny o fundamentalnym znaczeniu dla stosowania prawa podatkowego, w gruncie rzeczy także dla sposobu podejścia przez aparat skarbowy do podatników. Ordynacja podatkowa, która obowiązuje dzisiaj w Polsce, to akt prawny, który ma fundamentalne braki natury systemowej, wynikające chociażby z faktu, że przygotowywana ona była w latach 90., w czasach transformacji, i bazuje na rozwiązaniach Kodeksu postępowania administracyjnego z połowy ubiegłego wieku. Mogę powiedzieć, że wiele idei, które wtedy wydawały się wystarczające, dziś nie wytrzymuje próby czasu. Obecne życie gospodarcze i aktualne potrzeby podatników są znacząco inne niż wtedy.

    Było już kilkanaście nowelizacji tej ordynacji, kolejna przed nami. Na wstępie pewnie powinienem powiedzieć, że ta nowelizacji nie zmieni diametralnie ordynacji, wiemy o tym po 2,5 roku pracy nad tym aktem, mamy na to dowody. Ta praca wymusiła na nas pewną refleksję i doszliśmy do wniosku, że tę nowelizację trzeba traktować w jakiejś mierze doraźnie, jest potrzebna, aby usunąć wiele praktycznych problemów związanych ze zmieniającym się otoczeniem prawnym, ale na dobrą sprawę musimy rozpocząć prace nad nowym aktem prawnym, nad nową ordynacją podatkową. Na podstawie tej 2,5-letniej pracy, realizowanej w Ministerstwie Finansów, ale przy zaangażowaniu w ten proces wszystkich podmiotów i stron, wszystkich potencjalnych interesariuszy, mogę powiedzieć, że tak naprawdę ten nowy akt prawny nie powinien powstawać w Ministerstwie Finansów, stąd idea Komisji Kodyfikacyjnej Ogólnego Prawa Podatkowego. Po raz pierwszy w historii Polski pisaniem prawa podatkowego zajmuje się zespół niezależnych ekspertów, którzy, mam nadzieję, przygotują dokument na miarę oczekiwań Polaków. Ogólne podstawy prawa podatkowego, ordynację podatkową, w której będziemy mieli do czynienia z rzeczywistą równowagą pomiędzy interesami podatnika i interesem publicznym.

    Mogę powiedzieć, że na własnej skórze się przekonałem, jak trudna i skomplikowana jest to materia, jak trudno znaleźć taką mądrą równowagę. Niemniej jednak, jak powiedziałem na wstępie, mamy wiele rozwiązań, które wymagają pilnego wprowadzenia w życie, stąd ta nowelizacja. Ona jest konieczna, chociażby z powodu kontynuowanych i aktualnie realizowanych programów europejskich związanych z informatyzacją administracji podatkowej, ze względu na dyrektywę dotyczącą współpracy administracyjnej, a także implementację wyroku sygnalizacyjnego Trybunału Konstytucyjnego.

    Głównym celem tego projektu, tej dużej nowelizacji jest zracjonalizowanie i uproszczenie procedur podatkowych, a także ich informatyzacja, uszczelnienie i wreszcie – to także nie jest bez znaczenia – uszczelnienie systemu poboru podatków. Jak mówiłem, reagujemy na bieżące pilne potrzeby, a także chcemy poprawić efektywność administracji podatkowej, abyśmy sprawniej zwalczali oszustwa podatkowe i mogli lepiej reagować na patologię w tej sferze.

    Projekt jest bardzo obszerny, zawiera blisko 170 zmian. Nie będę ich szczegółowo omawiał, ale zwrócę uwagę na sprawy, które, moim zdaniem, mają naprawdę duże znaczenie. Pierwsza to kompleksowa regulacja kwestii pełnomocnictw. Wyraźnie zmieniamy ich formułę, dopuszczamy pełnomocnictwo ogólne, które będzie uprawniać do reprezentowania podatnika we wszystkich sprawach podatkowych i przed wszystkimi organami. Będzie ono składane w formie elektronicznej do centralnego rejestru i nie będzie podlegało opłacie skarbowej. To powinno usprawnić procedury podatkowe w bardzo wielu przypadkach i z pewnością będzie służyć komfortowi, jeśli chodzi o profesjonalną obsługę polskich podatników.

    Projekt zakłada informatyzację sprawdzania ksiąg podatkowych. To jest coś, o czym także mówiłem, i wynika to w jakiejś mierze z programu informatyzacji i z programu e-Podatki realizowanego aktualnie w Ministerstwie Finansów. Zakładamy, że do systemu elektronicznego raportowania ksiąg podatkowych, dowodów księgowych najpierw wejdą duże podmioty, na zasadzie fakultatywnej także podmioty średnie i potencjalnie – małe, po jakimś czasie upowszechnimy tę formułę.

    Projekt przewiduje też ujednolicenie właściwości miejscowej urzędów skarbowych dla firm, to też jest kwestia bardzo istotna z punktu widzenia podatników. Ułatwi to niewątpliwie podatnikom kontakty z urzędami skarbowymi, pozwoli też na centralizację rozliczeń, korzyści po stronie organów podatkowych, wobec tego także administracji, jeśli chodzi o analizę ryzyka.

    Bardzo istotną zmianą, która została bardzo ciepło przyjęta podczas konsultacji społecznych, jest obniżenie stawek odsetek za zwłokę w przypadku korekt deklaracji podatkowych. Zakładamy, że jeśli w ciągu sześciu miesięcy podatnik z własnej inicjatywy dokona korekty, to niezależnie od rozmiarów kwoty zaległości będzie mógł zapłacić o połowę niższe odsetki za zwłokę. Przypomnę, że dzisiaj jest to 8%, co oznacza, że będą to odsetki na poziomie 4%.

    Symetrycznie do tego rozwiązania wprowadzamy też podwyższone odsetki w wysokości 150% w przypadkach, w których mamy do czynienia z istotnymi błędami, noszącymi tak naprawdę znamiona nadużyć podatkowych. Będą one miały zastosowanie po przekroczeniu pewnej kwoty, czyli nie będzie to dotyczyło drobnych, małych zdarzeń czy błędów. Jednocześnie uszczuplenie, to jest drugi warunek, będzie musiało przekraczać 25% należności, co wskazuje na to, że dotyczy to tych, którzy rzeczywiście, mówiąc kolokwialnie, czynią istotne, duże, błędy w rozliczeniach podatkowych bądź wcale nie deklarują dochodów.

    Kolejna istotna kwestia to racjonalizacja wydawania indywidualnych interpretacji podatkowych. Przez pryzmat paroletnich doświadczeń związanych z funkcjonowaniem tego systemu i pewnego wysiłku, który na bieżąco czynimy, jeśli chodzi o zachowanie jednolitości tych interpretacji, uznaliśmy, że jednak trzeba ten system skorygować, aby zapewnić jednolitość w większym stopniu. Na to nakładają się też zmiany dotyczące administracji podatkowej. W Sejmie procedowano niedawno nad projektem ustawy dotyczącym zmian w tym zakresie. Dzięki temu zakładamy, że ten proces rzeczywiście będzie uproszczony, dopracowujemy koncepcję interpretacji ogólnej i jej obowiązywania w sprawach odrębnych, tak naprawdę bez konieczności wydawania interpretacji indywidualnych. Nie będę specjalnie wchodził w szczegóły, do tego sprowadza się ta racjonalizacja. Do tego dochodzą wnioski grupowe. Tu też nie będę już może wchodził w szczegóły, ale to są istotne zmiany, które z pewnością spotkają się z pozytywnym przyjęciem podatników, a nas uwolnią od zarzutu niejednolitości interpretacji prawa podatkowego.

    Projekt wprowadza także istotne zmiany w zakresie doręczania pism z urzędu, doręczania pism drogą elektroniczną, a także dostarczania korespondencji do miejsca innego niż miejsce zamieszkania, co jest dzisiaj niemożliwe. Wprowadzamy też możliwość zapłaty podatku w imieniu podatnika, zapłaty podatku w urzędach skarbowych i urzędach celnych kartą płatniczą, co do tej pory było praktycznie niemożliwe. Zmieniamy też reguły gry w kwestii nadpłat, relacji pomiędzy postępowaniem w sprawie stwierdzenia nadpłaty a postępowaniem wymiarowym. To także uprości procedury, uczyni je czytelniejszymi i zdecydowanie wygodniejszymi dla podatników.

    Kolejna istotna kwestia dotyczy otwarcia rejestru zastawów skarbowych. Poprawi to komfort i bezpieczeństwo nabywców rzeczy ruchomych. W tym projekcie mamy też zestaw przepisów dotyczących cen transakcyjnych. Od paru lat w polskim systemie funkcjonują te porozumienia. Chcemy zwiększyć transparentność, a także efektywność procesów dotyczących zawierania tych porozumień. Wykorzystujemy tu zalecenia OECD, ale też własne doświadczenia w tym zakresie. Ponadto projekt zawiera wiele propozycji zmian stanowiących uszczegółowienie, doprecyzowanie obowiązujących przepisów, np. zasad zaokrąglania kwot. Chodzi także o podwyższenie kwoty umożliwiającej dokonanie korekty deklaracji przez urząd skarbowy. To powinno ułatwić życie podatnikom, pozwoli także uniknąć niepotrzebnej korespondencji i wielokrotnego spotykania się z podatnikami w sprawach, które tak naprawdę możemy uznać za drobiazgi.

    Jeśli chodzi o uszczelnianie systemu podatkowego, to powinienem pewnie dodać kwestię dotyczącą jednego wiodącego urzędu, jeżeli chodzi o sprawy powiązanych podmiotów, które są objęte właściwością różnych urzędów. Chodzi o powiązane podmioty, o obszar, który obejmujemy szczególnym nadzorem. Bez wprowadzenia wiodącego urzędu, jeżeli chodzi o brak konieczności prowadzenia spraw przez wiele urzędów, angażowania wielu urzędów, trudno sobie wyobrazić skuteczne przeciwdziałanie chociażby w sprawach oszustw karuzelowych. Dzięki takim rozwiązaniom działania administracji podatkowej powinny być znacznie skuteczniejsze.

    Poza tym wprowadzamy zmianę, która pozwoli na przekazywanie spraw niezamkniętych, wymagających większych uprawnień urzędów skarbowych, urzędów kontroli skarbowej. To też taka zmiana, która systemowo ma potwierdzać te intencje, o których mówimy, dotyczące chociażby administracji podatkowej. Tak naprawdę dzisiaj zmieniamy urzędy skarbowe w biura obsługi podatnika. Jeśli jest podejrzenie, że mamy do czynienia z przestępcą, a nie mamy dostępu, nie możemy pewnych rzeczy zweryfikować, to na poziomie urzędu skarbowego będziemy mogli przekazać sprawę do urzędu kontroli skarbowej, którego zakres uprawnień, jeśli chodzi chociażby o tajemnicę bankową, jest znacznie szerszy. Jest wreszcie implementacja, o czym mówiłem, dyrektywy Rady w sprawie współpracy administracyjnej, a także realizacja postanowienia sygnalizacyjnego Trybunału Konstytucyjnego.

    To tyle w takim telegraficznym skrócie. Jest to obszerny projekt. Tak jak mówiłem, jest wiele zmian. Zakładamy, że większość z nich wejdzie w życie 1 stycznia 2016 r. Niektóre, w szczególności te, które są związane z realizacją projektów informatycznych, będą wchodziły w terminach późniejszych.

    Kończąc, wnoszę o skierowanie tego projektu do dalszych prac w komisji. Przypomnę, że komisja jest w trakcie prac nad prezydenckim projektem dotyczącym Ordynacji podatkowej, jest także projekt senacki. Naszym zdaniem dobrym rozwiązaniem byłoby łączne procedowanie nad tymi projektami, o co z upoważnienia Rady Ministrów wnoszę. Dziękuję bardzo.

    (Oklaski)

  • Proszę.

    W dyskusji nad tym punktem wysłuchamy 5-minutowych oświadczeń w imieniu klubów i koła.

    Otwieram dyskusję.

    Pierwsza głos zabierze pani poseł Krystyna Szumilas z klubu Platforma Obywatelska.

  • Panie Marszałku! Panie Ministrze! Panie i Panowie Posłowie! Ustawa Ordynacja podatkowa stanowi kodyfikację podstawowych reguł funkcjonowania systemu podatkowego. Jest to akt prawny o fundamentalnym znaczeniu dla stosowania prawa podatkowego i sposobu podejścia przez aparat skarbowy do podatników.

    Uchwalona w 1997 r. Ordynacja podatkowa obowiązuje od 1 stycznia 1998 r. Od momentu uchwalenia ustawy miało miejsce kilka obszernych nowelizacji o charakterze merytorycznym oraz kilkadziesiąt nowelizacji dostosowawczych. Ostatnia szeroka nowelizacja Ordynacji podatkowej została przeprowadzona w 2008 r. Od tego czasu praktyka i orzecznictwo sądowe ujawniły nowe obszary wymagające uporządkowania albo nowego podejścia. Konieczne jest też zwiększenie informatyzacji, jeżeli chodzi o kontakt obywateli, firm z administracją podatkową. Główny cel rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw to uproszczenie, unowocześnienie oraz informatyzacja procedur podatkowych. Tego dotyczy zdecydowana większość propozycji legislacyjnych. Projekt zawiera też pewne zmiany mające na celu uszczelnienie dotyczące poboru podatków i bardziej efektywne zwalczanie oszustw podatkowych. Warto pokrótce omówić najważniejsze zmiany w tych obszarach.

    Na zdecydowaną aprobatę zasługują zmiany wprowadzające pełnomocnictwa ogólne w sprawach podatkowych. Zmiany te wychodzą naprzeciw oczekiwaniom społecznym co do wprowadzenia usprawnień w zakresie funkcjonowania e-administracji. Prowadzą one do ułatwienia kontaktu podatników z organami podatkowymi. Pełnomocnictwo ogóle wystarczy złożyć tylko raz i będzie ono uprawniać do reprezentowania we wszystkich sprawach podatkowych i przed wszystkimi organami, w tym samorządowymi. Aktualnie pełnomocnictwo trzeba składać odrębnie w odniesieniu do każdej sprawy, a więc na pewno będzie to duże ułatwienie dla podatników. Obecny system bazuje na rozwiązaniach Kodeksu postępowania administracyjnego z połowy ubiegłego wieku, a więc ten nowoczesny system reprezentacji podatników w sprawach podatkowych jest dzisiaj bardzo potrzebny.

    Wprowadzenie rozwiązań informatycznych w zakresie kontroli ksiąg podatkowych pozwoli na szybszą i bardziej efektywną analizę danych, skróci czas kontroli i ograniczy zaangażowanie w to podatnika. Dobrze, że zmiana ta będzie wprowadzana stopniowo. Małe i średnie firmy będą miały czas na przygotowanie się do takiej formuły kontroli. Jednoznacznie pozytywnie należy też ocenić ujednolicenie w zakresie właściwości miejscowej urzędów skarbowych w odniesieniu do firm. Podatek VAT będzie rozliczany w urzędzie skarbowym, w którym rozlicza się podatek dochodowy, tj. według miejsca zamieszkania lub siedziby podatnika. Ułatwi to kontakty podatnikowi, który będzie mógł dokonać rozliczeń w jednym urzędzie skarbowym.

    Umożliwienie płatności podatków przez członka rodziny lub przez inne osoby ma istotne praktyczne i życiowe znaczenie dla zwykłych podatników. Podatnicy będą też mogli zapłacić podatki kartą płatniczą w urzędach skarbowych. Wprowadzenie obniżonej stawki odsetek za zwłokę, w wysokości połowy stawki podstawowej – dziś byłoby to tylko 4% w skali roku – ma na celu preferencyjne traktowanie tych podatników, którzy ujawnią samodzielnie zaległości podatkowe w terminie 6 miesięcy i zapłacą zaległe kwoty. Stawka obniżona stosowana będzie bez względu na kwotę i rodzaj zaległości ujawnionych w korektach deklaracji. To jest wyraźny bonus dla uczciwych.

    Wprowadzenie grupowego wniosku o interpretację pozwoli na wyjaśnienie wszystkim kontrahentom wątpliwości dotyczących transakcji. Rozwiązanie to jest oczekiwane przez podatników. Interpretacja ogólna zyska większą rangę. Masowe problemy interpretacyjne należy przecinać jednokrotnie. To jest lepsza droga niż produkcja tysięcy interpretacji indywidualnych dotyczących tych samych kwestii.

    (Dzwonek)

    W ustawie poruszane są jeszcze sprawy związane z rejestrem zastawów skarbowych, są też przepisy, które pozwolą na ograniczenie skali oszustw podatkowych. Zawarte są również rozwiązania, które pozwolą na wyznaczenie jednego „wiodącego” urzędu do prowadzenia postępowań w sprawach podmiotów powiązanych w przypadku uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa skarbowego lub zabezpieczenia dowodów jego popełnienia, co znacznie ułatwi zwalczanie siatek zorganizowanej przedsiębiorczości gospodarczej w zakresie VAT.

    Może nie będę już szczegółowo omawiać innych rozwiązań...

    Wicemarszałek Marek Kuchciński: Tak, proszę kończyć, pani poseł.

    ...ponieważ przewidziane są tylko 5-minutowe oświadczenia w imieniu klubów. Jest godz. 23:30, więc podsumowując, stwierdzę, tak jak powiedziałam na wstępie, że jest to projekt, który wychodzi naprzeciw oczekiwaniom podatników, unowocześnia rozwiązania i wprowadza przepisy umożliwiające prowadzenie rozliczeń internetowych. Dlatego też w imieniu klubu Platforma Obywatelska proszę o skierowanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw do prac w Komisji Finansów Publicznych. Dziękuję bardzo.

    (Oklaski)

  • Proszę.

    Głos ma pani poseł Maria Zuba, Prawo i Sprawiedliwość.

  • Dziękuję bardzo.

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Rozpoczynamy dzisiaj prace nad projektem ustawy nowelizującej Ordynację podatkową. Jak wynika z wypowiedzi pana ministra, jest to dopiero preludium do ustawy, która będzie w sposób zasadniczy reformować system podatkowy. Szkoda, bo wciąż jesteśmy w stanie oczekiwania, natomiast z dotychczasowej praktyki wynika, że w sytuacji kiedy podatnicy w coraz szerszym zakresie zlecają wyspecjalizowanym podmiotom prowadzenie swoich spraw, rozszerza się zakres potrzebnych pełnomocnictw. Obecny tryb zgłaszania pełnomocnictw jest zbyt uciążliwy. Rozwiązania zaproponowane w projekcie nowelizacji upraszczają tryb powoływania pełnomocnika, stwarzają również możliwość ustanowienia pełnomocnictwa ogólnego i korzystania z komunikacji elektronicznej w celu składania pełnomocnictw, jak również z elektronicznej formy obiegu dokumentów. To stanowi kolejny etap rozwoju e-administracji. Proponowane rozwiązania są racjonalne.

    Również wprowadzenie do polskiego porządku prawnego przepisów dyrektywy Rady Unii Europejskiej zobowiązujących ministra finansów do wymiany z państwami Unii Europejskiej informacji o dochodach m.in. z tytułu zatrudnienia, świadczeń emerytalnych i rentowych, którymi dysponuje w odniesieniu do osób zamieszkałych w państwie członkowskim, uwolni tych obywateli od zbędnej, trwającej miesiącami korespondencji i zbędnych kosztów.

    Przepisy tego projektu ustawy wprowadzają tryb korygowania zaniżonych zeznań podatkowych w złożonej już deklaracji. Czynnikiem motywującym podatnika do złożenia w jak najkrótszym czasie korekty będzie obniżenie do wysokości 50% odsetek za zwłokę liczoną do daty złożenia korekty. Rząd jednocześnie proponuje, aby podatnicy uchylający się od płacenia podatku lub zaniżający jego wysokość zarówno z tytułu podatku VAT, akcyzy, jak i cła za zwłokę obciążani byli odsetkami do 150% stawki podstawowej. W uzasadnieniu rząd tłumaczy, że uszczelnia system poboru podatków, gdyż tak każe Rada Unii Europejskiej.

    Wysoka Izbo! Niejednokrotnie prosiłam ministra finansów, aby przedstawił nam strukturę dłużników. Jestem przekonana, że z płaceniem podatków nie zalegają emeryci i ci Polacy, którzy ledwo wiążą koniec z końcem, ale chcę mieć pewność, że się nie mylę. Dlatego proszę pana ministra o przedstawienie mi na piśmie informacji na temat wysokości zadłużenia w poszczególnych rodzajach podatków i kto te zaległości generuje. Jak to zjawisko wygląda na przestrzeni ostatnich 3 lat?

    Wysoka Izbo! Kilkakrotnie nowelizowaliśmy Ordynację podatkową, poprawiając system wydawania na indywidualny wniosek podatnika interpretacji przepisów. Niestety, nadal jesteśmy świadkami tego, że podatnik niejednokrotnie otrzymuje interpretację, kiedy już nie funkcjonuje na rynku. Omawiany projekt zawiera również dalsze zmiany w tym obszarze, mające usprawnić system wydawania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych. W tym projekcie ustawy rząd proponuje rozszerzenie dostępu urzędów skarbowych do danych bankowych podatnika. Choć rząd w uzasadnieniu do projektu ustawy podkreśla, że projektowana regulacja znajdzie zastosowanie tam, gdzie dane uzyskane przez organy podatkowe w ramach przysługujących im uprawnień nie pozwolą na pełne wyjaśnienie sprawy, to jednak my, panie i panowie posłowie, w pracach nad tym punktem projektu ustawy winniśmy wykazać wyjątkową ostrożność, aby nie spowodować, że podatnicy zdystansują się, utracą zaufanie do banków oferujących usługi

    (Dzwonek)

    na terenie kraju i zechcą rozszerzyć i tak już szerokie grono podatników lokujących swoje oszczędności w bankach funkcjonujących w krajach zwanych rajami podatkowymi.

    W imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość wnioskuję o skierowanie projektu ustawy do Komisji Finansów Publicznych w celu dalszych prac nad nim. Dziękuję.

  • Proszę.

    Głos ma poseł Genowefa Tokarska, Polskie Stronnictwo Ludowe.

  • Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego przedstawię stanowisko wobec rządowego projektu ustawy z druku nr 3462.

    Nowelizacja Ordynacji podatkowej, która obowiązuje od stycznia 1998 r., wynika z pilnej potrzeby rozwiązania problemów, które łączą się ze zmieniającymi się warunkami prawnymi i technicznymi otoczenia podatkowego. Projekt ustawy ma na celu racjonalizację i uproszczenie procedur podatkowych, ułatwienie kontaktów podatników z organami podatkowymi oraz zapewnienie efektywniejszego poboru podatków i uszczelnienie systemu poboru. Podstawą prawną proponowanych zmian są orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego oraz dyrektywa Rady 2011/16/UE.

    Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom podatników w zakresie kompleksowej obsługi rozliczeń podatkowych, w projekcie tworzy się instytucję pełnomocnika ogólnego oraz stwarza się instrumenty prawne umożliwiające komunikację elektroniczną i składanie pełnomocnictw. Projekt wprowadza rozwiązania mające na celu promowanie wśród podatników samodzielnego korygowania błędów w przypadku zaniżenia zobowiązania podatkowego. Nastąpi to poprzez zmniejszenie wysokości obniżonej stawki odsetek za zwłokę do wysokości 50% stawki podstawowej, natomiast ujawnione przez organy podatkowe bardzo poważne błędy w zakresie rozliczeń podatków skutkować będą poważniejszymi konsekwencjami finansowymi, np. stawka odsetek za zwłokę od zaległości będzie podwyższona nawet do 150% stawki podstawowej. Tym sposobem wzmocniona zostanie prewencja przed uchylaniem się od obowiązków oraz będą zwalczane oszustwa podatkowe.

    Projekt ustawy wprowadza wiele regulacji z zakresu informacji podatkowych, zobowiązań i kontroli podatkowej mających na celu uszczelnienie systemu poboru podatków. Rozdział 1a, dotyczący interpretacji przepisów prawa podatkowego, dość szczegółowo reguluje zagadnienia zarówno interpretacji ogólnych, jak i interpretacji indywidualnych wydawanych na wniosek zainteresowanych podatników. Dobrą, nowoczesną propozycją stosowaną już w krajach Unii Europejskiej jest koncepcja struktur jednolitego pliku kontrolnego dla poszczególnych grup podatników. Automatyzacja całych procesów i prowadzenie ksiąg podatkowych przy użyciu programów komputerowych, a także dowodów księgowych w postaci elektronicznej, opracowanie aplikacji dla organów podatkowych i organów kontroli skarbowej zapewnią łatwy dostęp do danych zawartych w dokumentacji, ułatwią analizę dokumentów, wewnętrzną i zewnętrzną kontrolę, usprawnią przebieg kontroli, zmniejszą uciążliwości i koszty z tym związane. Projekt ustawy poprzez implementację art. 8 dyrektywy Rady, o której już wspominałam, wprowadza i reguluje zasady automatycznej wymiany informacji podatkowej z państwami członkowskimi Unii Europejskiej. Wiele uwag i propozycji do niniejszego projektu złożyło wiele instytucji, głównie pracodawców. Część z nich została uwzględniona.

    Biorąc to pod uwagę, chciałabym powiedzieć, że projekt, choć doraźny, mamy tego świadomość, zasługuje na dobrą ocenę i skierowanie do dalszych prac w komisji sejmowej. Dziękuję za uwagę.

    (Oklaski)

  • Proszę.

    Głos ma poseł Ryszard Zbrzyzny, Sojusz Lewicy Demokratycznej.

  • Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Nie będę powtarzał wszystkich regulacji, które przewiduje niniejszy projekt ustawy, bowiem już wielokrotnie było to głoszone z tejże mównicy. Jednak budzi się tu pewna refleksja. Mamy dzisiaj debatować na temat bardzo poważnych i, powiem, obszernych zmian w Ordynacji podatkowej, a ja tak właściwie na swoje potrzeby nazywam Ordynację podatkową kodeksem podatkowym, bo jest to dokument najwyższej wagi, regulujący kwestie podatkowe w kraju, bardzo istotne. Skoro mamy w informacji do tego projektu ustawy zapis, że ten projekt jest pochodną przyjętych przez Radę Ministrów w dniu 18 marca 2014 r. założeń do projektu ustawy o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa, to powiem, że aż 15 miesięcy musieliśmy czekać na to, żeby pojawił się projekt ustawy, który ma skonsumować przynajmniej w części, a może w całości założenia przyjęte przez Radę Ministrów. Przecież zbliża się końcówka tej kadencji. Tak właściwie zaczynamy na kolanie nadrabiać zapóźnienia z minionych miesięcy. Przecież zostało nam jeszcze tylko pięć posiedzeń Sejmu, chyba że w tym czasie marszałek zarządzi jeszcze jakieś inne posiedzenia. Mamy bardzo szybko uchwalić tę bardzo potrzebną ustawę. Zgadzam się w całości z tym, co powiedzieli pan minister i moi przedmówcy.

    Podstawowym celem projektowanej nowelizacji ustawy – zacytuję z uzasadnienia – jest stworzenie ram prawnych, które zracjonalizują i uproszczą procedury podatkowe, ułatwiając tym samym kontakt podatników z organami podatkowymi, oraz zapewnią efektywniejszy pobór podatków. Jeżeli to jest podstawowe założenie tego projektu ustawy, to nie wgłębiając się w treść, powiem, że jesteśmy za, szybko procedujmy, stwórzmy dobry projekt ustawy, bowiem rzeczywiście mamy zbyt mało efektywny system poboru podatków, szczególnie w zakresie podatków pośrednich VAT.

    Jeśli dobrze pamiętam z debaty, którą prowadziliśmy tutaj, w Wysokiej Izbie, na temat ustawy budżetowej na rok 2015, to tzw. szara strefa, jak szacują wybitni specjaliści i biura zajmujące się analizami, jest liczona w granicach 40–50 mld zł. To jest mniej więcej poziom naszego deficytu budżetowego, to jest ponad 3% produktu krajowego brutto, to jest rząd wielkości 6–7 punktów procentowych podatku VAT, a więc to jest problem, z którym trzeba się zderzyć. Jeżeli ta ustawa w swoich zapisach idzie właśnie w tym kierunku, żeby tę szarą strefę przynajmniej częściowo ograniczyć, to oczywiście mówimy: tak, zabierajmy się szybko do roboty, bowiem każdego dnia uciekają nam dziesiątki, setki milionów złotych. Na koniec roku będzie to 40, a może 50 mld zł.

    Nie wchodząc dalej w głąb tego projektu ustawy i tych regulacji, które towarzyszą tym zmianom, o których mówili pan minister i moi przedmówcy, jak mówiłem wcześniej, w imieniu klubu Sojusz Lewicy Demokratycznej oświadczam, że jesteśmy za tym, żeby jak najszybciej podjąć prace w Komisji Finansów Publicznych, aby tę ustawę w jak najlepszym kształcie uchwalić jeszcze w tej kadencji. Dziękuję.

    (Oklaski)

  • Proszę.

    O głos poprosił wiceminister finansów Janusz Cichoń.

    Proszę.

  • Szanowny Panie Marszałku! Szanowne Panie Posłanki! Szanowni Panowie Posłowie! Nie ma co prawda pani poseł Marii Zuby, a to ona sprowokowała mnie do tego, żeby tu wyjść, bo tak naprawdę...

    (Poruszenie na sali)

    (Głos z sali: Nie, nie.)

    (Poseł Ryszard Zbrzyzny: Nie było tak.)

    ...zarzuciła nam wprowadzenie tutaj zmian sprowadzających się do upoważnienia urzędów skarbowych do dostępu do tajemnicy bankowej. Nie ma tego w tym projekcie.

    Natomiast co do czasu, jaki zajęło nam przygotowanie tego projektu, mogę panu posłowi Zbrzyznemu powiedzieć, że to dwa i pół roku tak naprawdę, a nie półtora. Od założeń do projektu był to rok z okładem.

    (Poseł Ryszard Zbrzyzny: Ja mówiłem, że od uchwały Rady Ministrów.)

    Natomiast to naprawdę skomplikowana, złożona materia. Konsultowaliśmy się na etapie założeń ze wszystkimi interesariuszami, podobnie na etapie pisania tego projektu. Były konsultacje z Radą Legislacyjną, ze związkami zawodowymi i z pracodawcami prywatnymi. Mieliśmy tu naprawdę sporo punktów, które wymagały bardzo pogłębionej analizy. Staraliśmy się do tego podchodzić rozważnie, roztropnie, tak aby prawo, które w tej materii tworzymy, było rzeczywiście jak najbardziej precyzyjne, czytelne. Mam nadzieję, że osiągnęliśmy zamierzony cel. Dziękuję bardzo.

  • Proszę.

    Zamykam dyskusję.

    Proponuje się, aby Sejm skierował projekt ustawy o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa z druku nr 3462 do Komisji Finansów Publicznych.

    Czy słyszę sprzeciw?

    Nie słyszę.

    Jednocześnie marszałek Sejmu na podstawie art. 95b regulaminu Sejmu wyznacza termin przedstawienia sprawozdania do dnia 7 lipca 2015 r.